Vlees duurder door hogere BTW
Een van de mogelijkheden om het belastingstelsel te vergroenen is het overhevelen van vlees uit het verlaagde BTW-tarief van 6% naar het 19%-tarief. Deze maatregel behoeft geen aanpassing van de BTW-richtlijn en kan Nederland zelfstandig doorvoeren. De maatregel heeft een neutraal effect op de concurrentiepositie van Nederlandse veehouderij. Dat stelt milieuadviesbureau CE Delft.
De verwachting is dat rond 1 mei de studiecommissie Belastingstelsel haar bevindingen over de gewenste toekomst van het Nederlandse belastingstelsel gaat publiceren. Een van de invalshoeken die aan bod komt is het thema ‘Vergroening van het belastingsstelsel'. Milieuadviesbureau CE Delft is door het ministerie van VROM gevraagd om een aantal mogelijkheden voor ‘groene' belastingsmaatregelen op een rijtje te zetten en de gevolgen door te rekenen. Uit oogpunt van externe kosten van klimaatverandering en biodiversiteit ligt een heffing op vlees of veevoeders voor de hand aangezien deze kosten van broeikasgasemissies nu veelal worden afgewenteld door het ontbreken een van mondiale prijs- of handelsinstrument.
De tweede route van heffen kan daardoor aanvullend zijn en grijpt aan bij de eindconsumptie in Nederland. De meest eenvoudige route is het opheffen van het 6%-BTW tarief voor vlees, zuivel, vis en deze te vervangen door 19%. Vanwege de essentiële rol van voedingsmiddelen is in EU-verband besloten hierop een verlaagde BTW-tarief van 6% van toepassing te verklaren. Een aantal voedingsmiddelen hoeft niet noodzakelijkerwijs beschouwd te worden als essentieel voor een gezond voedingspakket en zijn bovendien zeer belastend voor het milieu. Een voorbeeld in dit kader betreft vlees, vis en zuivel. Het verlaagd BTW-tarief is dus een keuzerecht en wordt niet verplicht door de BTW-richtlijn. Het staat lidstaten dus vrij om een BTW tarief van 19% voor belastende voedingsmiddelen te voeren.
Deze route stuurt volgens het CE in Delft uitsluitend aan op het verminderen van de consumptie van dierlijke eiwitten zonder te differentiëren op meer en minder belastende eiwitketens. Nederland kan bovendien eenzijdig besluiten de maatregel in te voeren, aangezien zowel de Nederlandse veestapel als de import van vlees in gelijke mate worden getroffen door het opheffen van de BTW-verlaging. Een zeer belangrijk deel van de Nederlandse vleesproductie is bestemd voor de export. BTW-verhoging in Nederland is echter niet relevant voor het verminderen van milieudruk van deze export. Tegelijkertijd zal deze export ook niet getroffen worden door de BTW-verhoging, vanwege het 0%-tarief voor het exporteren van goederen. Voor de tweede optie ligt samenwerking binnen de EU voor de hand.
